ขายของออนไลน์ต้องจดทะเบียนพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ไหม จดที่ไหน เสียเท่าไร
ขายในเพจ Facebook เป็นประจำ ถือว่าต้องจดทะเบียนพาณิชย์แล้ว หลายคนเข้าใจว่าต้องมีเว็บไซต์หรือเปิดบริษัทก่อนถึงจะต้องจด ซึ่งไม่ตรงกับที่กรมพัฒนาธุรกิจการค้าเขียนไว้
ข้อมูลในบทความนี้มาจากคู่มือการจดทะเบียนพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ของกรมพัฒนาธุรกิจการค้า คู่มือนี้ไม่ได้ระบุวันที่ปรับปรุงล่าสุด ก่อนไปยื่นจริงให้โทรถามสายด่วนกรมพัฒนาธุรกิจการค้า 1570 หรือสำนักงานที่จะไปยื่นอีกครั้ง
ใครต้องจด
กฎหมายที่ใช้คือพระราชบัญญัติทะเบียนพาณิชย์ พ.ศ. 2499 กับประกาศกระทรวงพาณิชย์ฉบับที่ 11 พ.ศ. 2553 ซึ่งให้คนที่ซื้อขายสินค้าหรือบริการผ่านอินเทอร์เน็ตต้องจดทะเบียนพาณิชย์
คู่มือของกรมฯ เขียนไว้ชัดว่า การซื้อขายผ่านเว็บไซต์หรือโซเชียลมีเดียอย่าง Facebook ที่ทำเป็นการค้าปกติ ถือเป็นการซื้อขายผ่านอินเทอร์เน็ต ต้องจดทะเบียนพาณิชย์ และต้องแสดงเลขทะเบียนไว้บนหน้าร้านออนไลน์ด้วย
ข้อที่ควรรู้เพิ่มจากแนวปฏิบัติในคู่มือ
- ยื่น 1 คำขอต่อ 1 เว็บไซต์หรือ 1 ร้านค้าออนไลน์ มีหลายร้านก็ยื่นหลายคำขอ
- ต้องมีร้านค้าออนไลน์อยู่จริงแล้ว มีแค่ชื่อร้านหรือชื่อเว็บยังยื่นไม่ได้
- เว็บหรือเพจที่มีไว้โฆษณาหรือให้ข้อมูลอย่างเดียว ซื้อขายผ่านตรงนั้นไม่ได้ ไม่เข้าข่าย
ไปจดที่ไหน
ยื่นที่สำนักงานทะเบียนพาณิชย์ในพื้นที่ที่ร้านตั้งอยู่ ถ้าอยู่กรุงเทพฯ คือสำนักงานเขต ต่างจังหวัดคือเทศบาลหรือองค์การบริหารส่วนตำบลในพื้นที่ เมืองพัทยามีสำนักงานของตัวเอง
เอกสารหลักที่ต้องเตรียม
- คำขอจดทะเบียนพาณิชย์ แบบ ทพ.
- สำเนาบัตรประชาชนและสำเนาทะเบียนบ้านของเจ้าของร้าน
- รายละเอียดของร้านค้าออนไลน์ เช่น ชื่อเว็บหรือชื่อเพจ สินค้าที่ขาย
- ถ้าไม่ได้เป็นเจ้าของสถานที่ที่ใช้เป็นที่ตั้งร้าน ต้องมีหนังสือยินยอมให้ใช้สถานที่ (ตัวอย่างหนังสือในเว็บกรมฯ)
ค่าธรรมเนียม 50 บาทต่อคำขอ ตามขั้นตอนในคู่มือ
ถ้าไม่จดจะเป็นอะไรไหม
คู่มือระบุว่าคนที่ทำธุรกิจพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์โดยไม่จดทะเบียนพาณิชย์ มีความผิดตามพระราชบัญญัติทะเบียนพาณิชย์ พ.ศ. 2499 มีโทษปรับเป็นรายวันจนกว่าจะทำให้ถูกต้อง
เรามองว่าเหตุผลที่ควรจดจริง ๆ ไม่ได้อยู่ที่ค่าปรับอย่างเดียว ลูกค้าที่ไม่เคยซื้อกับร้านมาก่อนจะดูว่าร้านมีตัวตนไหม เลขทะเบียนที่ตรวจสอบได้ช่วยตรงนี้ได้มาก ยิ่งเป็นสินค้าราคาสูง ยิ่งเห็นผลชัด
เครื่องหมาย DBD Registered
จดทะเบียนแล้ว ร้านขอเครื่องหมาย DBD Registered จากกรมฯ ได้อีกขั้น เป็นโลโก้ที่ลูกค้ากดแล้วเห็นข้อมูลการจดทะเบียนของร้าน ขอผ่านเว็บ trustmarkthai.com กรมฯ จะตรวจเว็บตามหลักเกณฑ์ ถ้าผ่านจะส่งโค้ดมาให้วางบนหน้าเว็บ
เงื่อนไขที่หลายร้านไม่รู้คือ กรมฯ ให้เครื่องหมายนี้เฉพาะร้านค้าออนไลน์ที่เป็นเว็บไซต์และมีโดเมนเนมของตัวเอง ไม่รวมสื่อออนไลน์อื่น ร้านที่ขายในเพจหรือมาร์เก็ตเพลสอย่างเดียวขอไม่ได้
ถ้าได้ DBD Registered แล้ว ยังขอเครื่องหมาย DBD Verified ต่อได้ อันนี้กรมฯ ตรวจประเมินคุณภาพเว็บตามเกณฑ์มาตรฐานอีกรอบ
ร้านที่ใช้เว็บนี้ดี
ร้านที่ใช้เว็บนี้ดีกับชื่อเว็บของตัวเองเข้าเงื่อนไขเรื่องโดเมน ส่วนเลขทะเบียนพาณิชย์ ร้านใส่ไว้ในหน้าเกี่ยวกับร้านหรือหน้านโยบายได้เอง หลังบ้านสร้างและแก้หน้าเนื้อหาได้โดยไม่ต้องแก้โค้ด ส่วนโค้ดเครื่องหมาย DBD Registered ตอนนี้หลังบ้านยังไม่มีช่องให้วางเอง
